NL
NL
Warmtepomp met radiatoren: werkt het en wat kost het?
Overweeg je een warmtepomp, maar heb je nog radiatoren in huis? Goed nieuws, een warmtepomp combineren met radiatoren is vaak mogelijk. Ontdek of een warmtepomp met radiatoren goed werkt, waar je op moet letten, wat de kosten zijn en welk rendement je kunt verwachten.
- Een warmtepomp combineren met bestaande radiatoren is mogelijk, mits je woning goed geïsoleerd is en de radiatoren groot genoeg zijn om warmte af te geven op lagere temperaturen.
- Paneelradiatoren (type 22/33) zijn het meest geschikt; kolomradiatoren en buisradiatoren scoren matig door hun kleiner oppervlak en minder efficiënte warmteafgifte.
- Het aanpassen van radiatoren kost € 250 tot € 600 per stuk; radiatorventilatoren zijn al beschikbaar vanaf € 50 per radiator en vereisen geen breekwerk.
- Een lagere aanvoertemperatuur levert een hoger rendement: bij 35°C (vloerverwarming) ligt de COP tussen 4,5 en 6; bij 55°C op bestaande radiatoren daalt die naar 2,8 tot 3,5.
Kan een warmtepomp werken met radiatoren?
Ja, in de meeste gevallen werkt de combinatie van een warmtepomp met radiatoren prima, mits de woning goed geïsoleerd is en de klassieke radiatoren groot genoeg zijn. Een warmtepomp werkt namelijk met lagere temperaturen dan een cv-ketel, waardoor het systeem voldoende warmte moet kunnen afgeven bij die lagere temperatuur. Hoe lager de aanvoertemperatuur, hoe beter het rendement. De efficiëntie van een warmtepomp toe naarmate het temperatuurverschil tussen de warmtebron en de aanvoertemperatuur kleiner is. Bij een lagere afgiftetemperatuur hoeft de compressor van de warmtepomp minder hard te werken, wat het energieverbruik verlaagt.
Daarbij zijn twee dingen belangrijk: of de woning warm genoeg wordt en hoe laag de aanvoertemperatuur kan zonder comfortverlies. Dit geldt voor de meeste warmtepompen zoals lucht-water en grondwater warmtepompen. Lucht-lucht warmtepompen zijn niet te combineren met radiatoren. In de alinea’s hieronder lees je welke radiatoren het meest geschikt zijn.
Welk type radiator is geschikt voor een warmtepomp?
In de tabel hieronder benoemen we welke radiatoren je kunt gebruiken in combinatie met een warmtepomp.
| Radiatortype | Geschiktheid warmtepomp | Toelichting |
|---|---|---|
| Paneelradiatoren (type 22/33) | Goed | Groot oppervlak, veel stralingswarmte, meest voorkomend |
| Kolomradiatoren (geribbeld) | Matig tot slecht | Klein oppervlak, trage reactie, vooral convectie |
| Buisradiatoren (handdoekradiator) | Matig | Klein oppervlak, vergelijkbaar met kolomradiatoren |
| LT-radiatoren | Uitstekend | Speciaal ontworpen voor lage temperaturen |
In de meeste woningen zijn paneelradiatoren aanwezig en die zijn over het algemeen het meest geschikt voor gebruik met een warmtepomp. Door hun grote, platte oppervlak nemen ze relatief weinig ruimte in en kunnen ze efficiënt warmte afgeven. Het grootste deel van de warmte wordt via stralingswarmte verspreid, wat goed aansluit bij de lagere aanvoertemperaturen van een warmtepomp.
Bestaande radiatoren behouden met een hybride systeem
Een hybride warmtepomp kan samen met een cv-ketel worden gebruikt om de woning en het tapwater te verwarmen. Zo’n warmtepomp verzorgt het grootste deel van de verwarming, terwijl de cv-ketel alleen automatisch overschakelt bij extreme kou of bij een hogere warmtevraag. Hierdoor hoef je bestaande radiatoren meestal niet te vervangen, omdat de cv-ketel tijdelijk een hoge temperatuur kan leveren. De bestaande radiatoren moeten wellicht mogelijk worden vergroot of voorzien van ventilatoren voor voldoende vermogen. Dit maakt een hybride systeem een laagdrempelige en praktische oplossing voor bestaande woningen die nog niet volledig geïsoleerd zijn, maar wel willen besparen op gasverbruik.
Radiatorventilatoren als goedkope oplossing
Radiatorventilatoren plaats je onder bestaande radiatoren en zorgen ervoor dat warmte sneller de ruimte in wordt geblazen. Hierdoor kan de watertemperatuur omlaag. Ze kosten ongeveer € 50 tot € 100 per stuk, zijn eenvoudig te installeren en vereisen geen breekwerk. Het is geen directe vervanging voor een lage-temperatuur verwarming, maar wel een goede tussenstap voor verschillende soorten warmtepompen.
Hoe test je of je verwarmingssysteem geschikt is?
Wil je weten of normale radiatoren geschikt zijn voor een warmtepomp? Met deze vijf stappen krijg je een goede indicatie.
- Zet de maximale aanvoertemperatuur van je cv-ketel op 50°C (alleen voor verwarmingswater, niet voor tapwater)
- Stel de nachtverlaging in op maximaal 1-2°C verschil.
- Laat dit minimaal 2 weken staan tijdens koude dagen (onder 5°C buiten).
- Wordt je woning comfortabel warm? → Je radiatoren zijn geschikt voor een warmtepomp
- Te koud? Verhoog naar 55°C en herhaal. Werkt het bij 55°C? → Nog steeds geschikt, maar het rendement is iets lager
Twijfel je nog steeds of jouw woning geschikt is voor deze combinatie? Een installateur kan een warmteverliesberekening maken en kan daarnaast advies geven over de meest geschikte warmtepomp. Heb je echt alleen hoge temperatuur verwarming en geen mogelijkheid dit aan te passen? Dan kan een warmtepomp met propaan een uitkomst zijn. Een CO2 warmtepomp kan nog hogere temperaturen bereiken, mocht dit nodig zijn.
Ontvang offertes en advies op maat
Wat kost het om radiatoren aan te passen voor een warmtepomp?
Het aanpassen van traditionele radiatoren voor een warmtepomp kost € 250 tot € 600 per radiator inclusief montage. Nieuwe lage temperatuur radiatoren kosten € 300 tot wel € 2.000 per stuk. Alternatieven zoals radiatorventilatoren zijn al beschikbaar vanaf € 50 per stuk. Vloerverwarming is de duurste optie met € 50 tot € 100 per m². Je kunt geen ISDE subsidie krijgen voor het aanpassen van het verwarmingssysteem, alleen voor de installatie van de pomp.
| Optie | Indicatieve kosten | Overlast | Wanneer kiezen? |
|---|---|---|---|
| Bestaande radiatoren behouden | € 0 | Geen | Woning beschikt over goede isolatie, 50°C-test geslaagd |
| Radiatorventilatoren plaatsen | € 50 tot € 100 per stuk | Minimaal | Extra warmteafgifte nodig, laag budget |
| Oude radiatoren vervangen (groter radiatoren) | € 250 tot € 600 per stuk | Beperkt | Huidige radiatoren te klein |
| LT-radiatoren plaatsen | € 300 tot € 2.000 per stuk | Beperkt | Maximaal rendement gewenst |
| Vloerverwarming aanleggen | € 50 tot € 100 per m² | Groot (breekwerk) | Nieuwbouw of grote renovatie |
Rendement: COP bij verschillende aanvoertemperaturen
Het rendement van een warmtepomp wordt uitgedrukt in de COP en hangt sterk af van de aanvoertemperatuur. Hoe lager die temperatuur, hoe efficiënter het systeem werkt. Zo zijn lagetemperatuurradiatoren bijvoorbeeld energie-efficiënter en zuiniger dan hogetemperatuurradiatoren. Dat komt door de temperatuur van het water dat door de radiatoren stroomt. Hogetemperatuurradiatoren werken met water van ongeveer 55°C tot 70°C, terwijl lagetemperatuurradiatoren voldoende hebben aan een watertemperatuur van circa 45°C en 55°C .
Bij vloerverwarming (ongeveer 35°C) ligt de COP meestal tussen de 4,5 en 6. Dat betekent dat de warmtepomp met 1 kWh stroom maar liefst 4,5 tot 6 kWh warmte levert. Bij radiatoren op 55°C daalt de COP naar ongeveer 2,8 tot 3,5, maar nog steeds aanzienlijk beter dan een traditionele cv-ketel. In de onderstaande tabel zie je duidelijk hoe het rendement verandert bij verschillende aanvoertemperaturen.
| Aanvoertemperatuur | COP (indicatief bij 7°C buiten) | Afgiftesysteem |
|---|---|---|
| 35°C | 4,5 tot 6,0 | Vloerverwarming |
| 45°C | 3,5 tot 4,5 | LT-radiatoren / grote paneelradiatoren |
| 55°C | 2,8 tot 3,5 | Bestaande radiatoren (geïsoleerde woning) |
| 65–70°C | 2,0 tot 2,8 | HT-radiatoren (warmtepomp nodig die geschikt is voor hogere temperaturen) |
Een COP van 3 betekent dat je met 1 kWh elektriciteit ongeveer 3 kWh warmte opwekt, dat is zo’n drie keer efficiënter dan een elektrische kachel. Ter vergelijking: een cv-ketel heeft een rendement van ongeveer 1, waarbij 1 kWh gas ongeveer 1 kWh warmte oplevert. Een gasabsorptiewarmtepomp heeft een COP van 1,3 tot 1,6 en kan het water net zo heet verwarmen als een cv-ketel.
Koeling met een warmtepomp via je cv-systeem
Sommige warmtepompen kunnen ook koelen (actief of passief), maar dit werkt alleen goed in combinatie met vloerverwarming en niet met radiatoren. Voor koelen is een groot oppervlak nodig om warmte uit de woning op te nemen en af te voeren, en radiatoren zijn hiervoor te klein. Daarnaast kan er condens ontstaan op het koude oppervlak van radiatoren, wat problemen kan veroorzaken. Bovendien is het moeilijk om de werking van radiatoren om te keren, zoals nodig is bij koelen. Wil je toch koelen, dan heb je een aparte lucht-lucht warmtepomp nodig.
Veelgestelde vragen
Is een warmtepomp rendabel met radiatoren?
Kan een warmtepomp ook zonder vloerverwarming?
Wat is goedkoper, stoken op gas of warmtepomp?
Warmtepomp-installateur nodig? Ontvang gratis offertes
Een warmtepomp installeren is een uitstekend idee als je je woning duurzaam wil verwarmen. Twijfel je of radiatoren geschikt zijn voor jouw warmtepomp? Een installateur beoordeelt ter plekke of je radiatoren geschikt zijn, zodat je zeker weet dat je de juiste keuze maakt. Via warmtepomp-gids.nl vergelijk je gratis en vrijblijvend offertes van erkende installateurs in je buurt. Zo weet je zeker dat je de juiste warmtepomp kiest die bij jouw situatie past.
